Rapportage gecorrigeerd calcium

Na overleg met internisten in uw regio heeft Certe besloten om per 1 mei 2019 bij iedere calciumaanvraag ook een gecorrigeerd calcium te rapporteren. Hiervoor wordt bij het calcium tevens een albumine bepaald.

Veel aanvragers blijken in de praktijk zelf het calcium te corrigeren voor het albumine, daarbij gebruikmakend van correctieformules die beschikbaar zijn via naslagwerken of websites over dit onderwerp. Deze formules zijn echter niet geschikt voor de bepalingen zoals Certe deze uitvoert. De vakgroep klinische chemie heeft een eigen correctieformule vastgesteld en gevalideerd. In overleg met aanvragers is besloten om het met deze correctieformule berekende gecorrigeerd calcium mee te gaan rapporteren met het calcium.

Een gecorrigeerd calcium blijft een benadering van de juiste calciumuitslag. In de tweede lijn raadt de vakgroep klinische chemie van Certe dan ook aan om geïoniseerd calcium te bepalen. Mocht u als huisarts afwijkende uitslagen tegenkomen, dan kunt u na overleg met een internist ook geïoniseerd calcium laten afnemen bij uw patiënt (zij het alleen op ziekenhuislocaties).

Achtergrond

Omdat calcium deels (±40%) gebonden is aan albumine, zorgt een daling van albumine ook voor een daling van het totaal calcium, echter zonder dat het geïoniseerd (vrij) calcium mee daalt. Het gerapporteerde totaal calcium kan dan leiden tot een foutieve diagnose hypocalciëmie. Ook het tegenovergestelde is mogelijk, waarbij een patiënt met een hypercalciëmie als gevolg van een laag albumine een foutief normaal totaal calcium heeft.

Om dit te voorkomen bestaan er tal van formules om een gecorrigeerd calcium te berekenen. Gecorrigeerd calcium is een benadering van het totaal calcium als de albumine normaal was geweest. Vanwege de onnauw-keurigheid van deze benadering, raden wij het gebruik van het gecorrigeerd calcium af in de klinische setting, omdat daar de mogelijkheid bestaat om geïoniseerd calcium te bepalen.

Eigen correctieformule

In de dagelijkse praktijk is gebleken dat er toch veel gebruik gemaakt wordt van formules zoals die zijn gepubliceerd in de afgelopen decennia, bijvoorbeeld in het acute boekje, of in naslagwerken binnen de interne geneeskunde. Deze formules zijn echter gebaseerd op bepalingsmethoden die binnen Certe niet (meer) gebruikt worden, en als zodanig kan het gebruik van deze formules er toe leiden dat patiënten ondanks de correctie alsnog verkeerd gediagnosticeerd worden.

Certe heeft een eigen correctieformule opgesteld, die past bij de door ons gebruikte analysemethoden. Dit hebben we gedaan door van een grote populatie (circa 24.000 personen) zonder afwijkingen in de calciumhuishouding de correlatie tussen albumine en calcium te bepalen, en voor een kleinere groep het gecorrigeerd calcium te vergelijken met het geïoniseerd calcium. Met deze correctieformule wordt het gecorrigeerd calcium berekend. In de eerste lijn wordt de waarde hiervan bij iedere aangevraagde calcium mee gerapporteerd.